وردپرس یا طراحی سایت اختصاصی؟ کدام برای کسب و کار شما

پاسخ کوتاه: وردپرس یا طراحی سایت اختصاصی؟

پاسخ کوتاه: اگر کسب و کار شما سایت معرفی، وبلاگ یا فروشگاهی با منطق معمول است، وردپرس سریع تر و کم هزینه تر شما را به نتیجه می رساند. اگر منطق کاری شما در قالب و افزونهٔ آماده جا نمی شود، یا سرعت و امنیت برایتان تعیین کننده است، طراحی سایت اختصاصی انتخاب درست است. این تصمیم با «چقدر بودجه دارم» گرفته نمی شود؛ با چهار پرسش دربارهٔ کار روزمرهٔ خودتان گرفته می شود که در جدول بعدی آمده است.

در این راهنما هر دو مسیر را با هم می سنجیم: جدول تصمیم، مزایا و معایب هر طرف، اعداد اندازه گیری شده روی سایت خودمان، مبنای محاسبهٔ قیمت و مرز تحویل. آخر صفحه هم یک چک لیست ده موردی برای انتخاب شریک توسعه هست تا پیشنهاد ها را با معیار روشن مقایسه کنید.

جدول تصمیم در چهار پرسش

به این چهار پرسش با بله یا خیر جواب بدهید. اگر به دو مورد یا بیشتر «بله» گفتید، مسیر طراحی سایت اختصاصی برای شما جدی تر است.

مزایا و معایب طراحی سایت با وردپرس

عدد ها اینجا از اندازه گیری زندهٔ همان روز است: نسخهٔ جاری وردپرس ۷٫۱٫۲، مخزن رسمی ۶۹٬۴۵۹ افزونه و ۸٬۷۳۰ قالب دارد و بستهٔ نصب کاملش ۳۵٫۵ مگابایت با ۴٬۲۵۰ مدخل فایل است که روی هاست ۱۰۵ مگابایت باز می شود. سایت رسمی وردپرس هم می گوید این نرم افزار روی بیش از ۴۳ درصد کل سایت های جهان اجرا می شود. اگر تازه با آن آشنا می شوید، از وردپرس چیست شروع کنید.

مزیت ها:

• راه اندازی سریع: با یک قالب آماده و چند افزونه، سایت در چند هفته بالا می آید؛ نصب وردپرس روی هاست هم یک مرحلهٔ کوتاه است.
• هزینهٔ اولیهٔ کمتر: ساعت کار توسعهٔ کمتری لازم دارد، چون بخش زیادی از امکانات از قبل ساخته شده است.
• پنل مدیریت آماده: نوشتن مطلب، گذاشتن محصول و افزودن صفحه بدون کد انجام می شود و آموزشش کوتاه است.
• نیروی متخصص فراوان: برای هر بخش، افزونهٔ آماده یا فرد آشنا به وردپرس پیدا می شود؛ در آینده هم گیر نمی افتید.
• نصب خودکار به روزرسانی ها: هسته، قالب و افزونه ها از داخل پنل به روز می شوند.

معایب:

• منطق سفارشی با افزونه نصفه می ماند: وقتی کار شما از چارچوب افزونه بیرون بزند، هزینهٔ وصله پینه از هزینهٔ پیاده سازی درست بیشتر می شود.
• بار اضافه: هر افزونه کد و کوئری اضافه به صفحه می آورد؛ نتیجه اش کند شدن صفحه ای است که کاربر می بیند.
• امنیت وابسته به به روزرسانی منظم: چون وردپرس پرکاربردترین سامانهٔ مدیریت محتواست، هدف رایج آزمون نفوذ است؛ امنیتش به دو کار روزمره وابسته است: به روزرسانی هسته، قالب و افزونه ها، و کم نگه داشتن تعداد افزونه ها.
• نقش های کاربری محدود: اگر چند نفر با دسترسی های دقیق و جدا لازم دارید، باید افزونه های سطح دسترسی اضافه کنید.
• عمر افزونه: افزونه ای که سازنده اش آن را رها کند، در اولین ناسازگاری شما را زمین می زند.

مزایا و معایب طراحی سایت اختصاصی

منظور از اختصاصی، پیاده سازی با یک چارچوب برنامه نویسی روی سرور و پایگاه دادهٔ خودتان است — مثل لاراول. زیرساخت پروژه های خودمان هم همین است و روی همان زیرساخت اندازه گیری کرده ایم.

مزیت ها:

• منطق کاری شما، همان طور که هست: هیچ بخشی از فرایند کوتاه یا هیچ شرطی حذف نمی شود تا در قالب جا شود.
• صفحهٔ سبک تر: فقط کدی روی صفحه می آید که واقعا لازم است؛ نه یک بستهٔ آماده با ده ها فایل جانبی.
• سرعت قابل پیگیری: تعداد کوئری، کش و ایندکس پایگاه داده را می شود مرحله به مرحله اندازه گرفت و بهتر کرد.
• امنیت شفاف: فهرست مسیر های محدودشده و لایه های احراز هویت را می توانید در همان جلسهٔ تحویل ببینید، نه اینکه به امنیت افزونه ای امید بسته باشید.
• قابل رشد: اضافه کردن بخش تازه به یک سامانهٔ منظم ساده تر از وصله زدن به سایت افزونه ای است.

معایب:

• هزینهٔ اولیهٔ بیشتر: چون ساعت کار ساخت بیشتر است، پیشنهاد قیمت هم بالاتر می رود.
• زمان راه اندازی طولانی تر: تحویل سایت اختصاصی با وردپرس را نمی شود در یک هفته انتظار داشت (زمان های اعلام شدهٔ ما: سایت شرکتی ۳ تا ۵ هفته، فروشگاه اینترنتی ۵ تا ۸ هفته، سامانهٔ اختصاصی ۲ تا ۴ ماه).
• پنل مدیریت تحویل اختصاصی دارد: پنل دقیقا برای همان کار شما ساخته می شود؛ یعنی هر چیزی که می خواهد بماند باید در قرارداد نوشته شود، وگرنه پیش فرض حذف می شود.
• به فرد یا تیم وابسته تر است: کد خودتان را دارید، ولی برای تغییرات بزرگ بهتر است همان تیم کار را ادامه دهد.

مقایسه در نُه شاخص

این جدول خلاصهٔ همان دو بخش است. ستون وسط و راست، حالت معمول است؛ پروژهٔ خاص می تواند فرق کند.

اعداد اندازه گیری شده روی سایت خودمان

برای اینکه بحث در سطح نظر نماند، سه اندازه گیری روی سایت خودمان (که با چارچوب اختصاصی ساخته شده) انجام دادیم. هر سه دستور را می توانید روی هر پیشنهادی که به شما داده شده اجرا کنید.

اول: زمان پاسخ سرور. همان دستور را سه بار پشت سر هم اجرا کنید، چون یک اندازه گیری تک، خودش را درست نشان نمی دهد.

curl -s -o /dev/null -w "%{time_starttransfer}\n" \
  https://codeyas.com/blog/what-is-wordpress
curl -s -o /dev/null -w "%{time_starttransfer}\n" \
  https://codeyas.com/blog/what-is-wordpress
curl -s -o /dev/null -w "%{time_starttransfer}\n" \
  https://codeyas.com/blog/what-is-wordpress

خروجی سه اجرای ما ۰٫۹۵ · ۰٫۸۶ · ۰٫۸۳ ثانیه بود. آستانه ای که web.dev برای زمان تا اولین بایت خوب می گذارد ۰٫۸ ثانیه یا کمتر است، پس این عدد مرز را نشان می دهد، نه یک ادعای برتری.

دوم: لایه به لایه ببینید کجای مسیر کند است. نام گذاری دامنه، اتصال و اولین بایت هر سه در یک دستور می آیند.

curl -s -o /dev/null -w "%{time_namelookup} \
%{time_connect} %{time_starttransfer}\n" \
  https://codeyas.com/

اندازه گیری ما: نام گذاری دامنه ۵ تا ۱۱ میلی ثانیه، اتصال ۸۵ تا ۹۶، و اولین بایت ۰٫۶۴ تا ۰٫۷۳ ثانیه بود. یعنی تقریبا همهٔ زمان در تولید صفحه در سرور می گذرد، نه در شبکه؛ پس همین جا معلوم می شود بهینه سازی کجا باید انجام شود.

سوم: حجم واقعی صفحه، با و بدون فشرده سازی. این دو دستور تفاوت را عدد می کنند.

curl -s https://codeyas.com/blog/what-is-wordpress -o page.html
wc -c page.html
gzip -c page.html | wc -c

صفحهٔ مقالهٔ ما ۱۷۴٬۴۶۷ بایت بود و با فشرده سازی به ۴۰٬۹۷۵ بایت رسید؛ حدود ۷۷ درصد کمتر. روی صفحهٔ اصلی همین آزمایش ۸۴ درصد و روی یک صفحهٔ خدماتی ۷۵ درصد کاهش داد. اگر سایتی این فشرده سازی را نداشته باشد، کاربر موبایل همان حجم خام را دانلود می کند.

و چهارم: ببینید پیشنهاد دهنده روی چه سامانه ای کار می کند. این دستور جای هیچ حدسی نمی گذارد:

curl -s https://example.com | grep -c "wp-content"
curl -s -I https://example.com | head -1

خط اول اگر عددی بزرگتر از صفر بدهد، سایت وردپرسی است. خط دوم نام نرم افزار سرور را نشان می دهد. یک نکته: این دستور کلید تشخیص نیست؛ سایتی که با کد اختصاصی ساخته شده هم می تواند تصویر و فایل را در پوشه ای با همین نام بگذارد، پس نتیجه را با فهرست صفحات و پنل مدیریت چک کنید.

برای اینکه اندازهٔ خود وردپرس را هم ببینید، حجم بستهٔ رسمی را بگیرید:

curl -s -o /dev/null -w "%{size_download}\n" \
  https://wordpress.org/latest.zip

کدام برای چه کسب و کاری مناسب است؟

وردپرس پاسخ درست است برای: سایت معرفی شرکت و کلینیک و آموزشگاه · وبلاگ و سایت محتوایی · فروشگاه کوچک و متوسط با محصولات محدود · کسب و کاری که می خواهد خودش روزانه مطلب و محصول اضافه کند · پروژه ای که بودجه و زمان محدود دارد و امکاناتش استاندارد است.

طراحی سایت اختصاصی پاسخ درست است برای: سامانه ای که منطق کاری اش با هیچ افزونه ای جور نمی شود (تخصیص منابع، محاسبهٔ پلکانی، گردش کار تایید چند مرحله ای) · پلتفرمی که چند نوع کاربر با دسترسی جدا دارد · فروشگاهی با منطق قیمت و تخفیف پیچیده · سرویسی که اتصال پیوسته به سامانهٔ حسابداری یا انبار خودتان لازم دارد · کسب و کاری که سرعت و پایداری برایش مزیت فروش است.

قیمت از کجا می آید: نفر-ساعت × نرخ

پیشنهاد قیمت سایت از دو عدد ساخته می شود: ساعت کار برآوردی هر بخش، و نرخ ساعتی. وقتی دو پیشنهاد برای یک پروژه با هم فرق دارد، تقریبا همیشه علتش تفاوت در همین دو عدد است: یا برآورد ساعت ها فرق دارد، یا اقلامی مثل بارگذاری محتوا و تست در یکی حساب شده و در دیگری نه.

به همین دلیل جدول زیر را برای مقایسه آماده کرده ایم. این عدد ها «شروع از» هستند و قیمت قطعی نیستند؛ دامنهٔ کار (تعداد صفحه، امکانات پنل، اتصال ها) آن ها را جابه جا می کند. سازوکار کاملش را در مقالهٔ عوامل موثر بر قیمت طراحی سایت جداگانه نوشته ایم.

سه قلم را جدا از هم روی برآورد قیمت بخواهید: بارگذاری محتوا (هر محصول ۲۰۰ هزار و هر مقاله ۵۰۰ هزار تومان)، پشتیبانی ماهانه (از ۵ میلیون تومان) و هزینه های سالانهٔ تکرارشونده مثل تمدید دامنه، هاست و گواهی امنیتی. اگر این سه قلم روی کاغذ نیامده باشد، مقایسهٔ دو پیشنهاد با هم ممکن نیست.

چه چیزی در دامنهٔ کار ما نیست

مرز را از روز اول روشن می گوییم، چون بیشتر اختلاف های بعدی سر همین مرز پیش می آید. این کار ها در پروژه های ما انجام نمی شود:

• پشتیبانی شبکه، سخت افزار و کامپیوتر های دفتر کار
• نرم افزار رومیزی ویندوزی (کار ما سامانه های تحت وب است)
• اپلیکیشن نیتیو اندروید و آی او اس (بخش وب و پنل مدیریت ساخته می شود)
• نگهداری روزانهٔ سرور و بروزرسانی سیستم عامل
• پشتیبانی از ابزارهایی که خودتان جداگانه خریده اید

اگر لازم شد بخشی از این فهرست هم انجام شود، جداگانه بررسی و قیمت گذاری می شود. سکوت دربارهٔ آن ها به این معنا نیست که در پروژه آمده اند.

معیار پذیرش و تحویل دارایی ها

پیش از امضا بپرسید «تحویل شده را چطور اثبات می کنید؟». ما در هر پروژه فهرست معیار پذیرش می نویسیم و هر ردیف یک آزمون اجراشدنی دارد؛ مثلا برای سامانه، تست های خودکار روی یک سرور تازه اجرا می شود و تا وقتی همه سبز نشده اند، نسخه به شما تحویل نمی شود. پس دو چیز را روی کاغذ بخواهید: فهرست معیار پذیرش و گزارش اجرای همان فهرست در پایان کار.

مالکیت دامنه، هاست، سورس و دسترسی ها

این چهار مورد باید از روز اول به نام خودتان باشد، چه سایت وردپرسی باشد و چه اختصاصی:

• دامنه در پنل خودتان ثبت و تمدید شود؛ حتی اگر برای خریدش کمک می گیرید، مالکیت با شما بماند.
• هاست و فضای میزبانی به نام خودتان باشد تا در صورت تغییر تیم، دسترسی تان قطع نشود.
• سورس کد روی مخزن کد به نام خودتان تحویل داده شود (برای سایت وردپرسی، دسترسی مدیریت کامل).
• دسترسی سرچ کنسول و ابزار آمار با ایمیل خودتان ساخته شود، نه ایمیل پیمانکار.

روش کار ما در طراحی سایت اختصاصی همین است: سورس روی مخزن کد خود مشتری، ساختار پایگاه داده قابل بازسازی روی هر سرور، و دسترسی دامنه و هاست به نام کارفرما. چهار پروژهٔ زندهٔ ما (yekiyedoneh.com · mezonpardis.ir · sedigh.org · hekmatdental.com) را می توانید در بخش نمونه کار های ما ببینید و همان جا بازشان کنید؛ اگر خواستید، در جلسهٔ اول هر کدام را باز می کنیم و می گوییم چه چیزی دارد و چه چیزی ندارد.

چک لیست انتخاب شریک توسعه

این ده مورد را روی هر پیشنهادی (وردپرسی یا اختصاصی) بخواهید. اگر به بیشترشان جواب روشن گرفتید، طرف مقابل کارش را بلد است:

1. چه کسی دامنه و هاست را به نام من ثبت می کند؟
2. سورس کد و دسترسی مدیریت در پایان کار به من داده می شود؟
3. فهرست اقلام پیشنهاد، خط به خط است یا یک عدد کلی؟
4. فهرست معیار پذیرش و روش اثباتش کجاست؟
5. کدام کار ها در دامنهٔ پروژه نیست؟
6. زمان تحویل چند هفته است و اگر عقب افتاد چه می شود؟
7. هزینه های تکرارشوندهٔ سالانه چقدر است؟
8. پشتیبانی ماهانه شامل چه چیزی است و از چه عددی شروع می شود؟
9. آموزش پنل مدیریت و مستندات فنی تحویل داده می شود؟
10. نمونه کار زنده و قابل بازکردن نشان بدهید (نه فقط تصویر).

اگر می خواهید همین مقایسه را برای کسب و کار خودتان انجام دهیم، از صفحهٔ طراحی نرم افزار اختصاصی یا طراحی سایت در شیراز شروع کنید؛ اگر کار شما فروشگاهی است، توضیح ووکامرس در برابر کد اختصاصی را در صفحهٔ طراحی فروشگاه اینترنتی آورده ایم.