زیر دامنه چیست و چطور ساخته می شود

یاسین
1405/8/15
12 دقیقه
86 بازدید
زیر دامنه چیست و چطور ساخته می شود

پاسخ کوتاه: زیر دامنه چیست؟

زیر دامنه یک نام اضافه در سمت چپ دامنه اصلی است. در نشانی blog.example.com بخش blog زیر دامنه است و بقیه همان دامنه اصلی می ماند (در بسیاری از متن ها به آن ساب دامنه هم می گویند). ساختنش سه چیز می خواهد: یک رکورد در دی ان اس، یک میزبان در پنل هاست که به آن رکورد وصل شود، و یک گواهی امنیتی که نام تازه را هم پوشش بدهد. اگر یکی از این سه جا بیفتد، نام در دی ان اس هست ولی سایت روی آن بالا نمی آید یا با هشدار امنیتی باز می شود.

زیر دامنه کجای نشانی می نشیند

هر نشانی اینترنتی از راست به چپ سه بخش دارد: پسوند، نام دامنه، و نام میزبان. در shop.codeyas.com بخش com پسوند است، codeyas نام دامنه و shop نام میزبان. به همین دلیل زیر دامنه در واقع یک میزبان تازه است، نه یک پوشه تازه. حتی می شود چند سطح ساخت: panel.blog.example.com هم نشانی معتبری است، ولی هر سطح اضافه یک جای تازه برای خطا باز می کند.

مرورگر با هر زیر دامنه مثل یک سایت جدا رفتار می کند. نشست ورود، حافظه محلی، و گواهی امنیتی هر کدام جدا حساب می شوند. اگر کوکی روی دامنه اصلی با نقطه تنظیم شده باشد، به زیر دامنه هم می رسد؛ ولی چیزی که روی زیر دامنه ذخیره شود، به دامنه اصلی برنمی گردد. همین جدایی ساده، هم مزیت زیر دامنه است و هم دردسرش.

پیش از ساخت، ارزش دارد بدانید رکورد دی ان اس دقیقا چه کاری می کند؛ در مقاله رکورد دی ان اس و کار هر کدام با دستور و خروجی واقعی توضیح داده شده است. تفاوت رکورد و میزبان همان چیزی است که در گام اول و دوم این مسیر از هم جدا می شوند.

کاربرد زیر دامنه و چه زمانی به آن نیاز داریم

سه کاربرد رایج دارد: بخشی از سایت که سیستمش با بقیه یکی نیست، بخشی که مخاطبش جداست، و محیطی که نباید در نتایج گوگل بیاید.

  • فروشگاه اینترنتی روی shop، وقتی سایت شرکتی روی دامنه اصلی است و دو سیستم جدا نگهداری می شوند.
  • وبلاگ یا مرکز مقاله روی blog، وقتی تیم محتوا و تیم فنی جدا هستند.
  • پنل مشتریان یا محیط آزمایشی روی panel و staging، که هیچ کدام نباید در نتایج گوگل دیده شوند.

مزایا و معایبش را کنار هم ببینید. مزیت اصلی جدایی فنی است: نسخه، افزونه و تنظیمات هر بخش مستقل می ماند و خطای یکی به دیگری سرایت نمی کند. عیب اصلی هم همان جدایی است: اعتبار و لینک های دامنه اصلی به زیر دامنه نمی رسد و باید از صفر شروع کند.

نمونه های رایج را در سایت های بزرگ هم می بینید: پنل مشتریان یک زیر دامنه است و بخش محتوا زیر دامنه ای دیگر. این الگو از روی هدف انتخاب می شود، نه از روی مد روز.

چهار گام ساخت زیر دامنه به ترتیب درست
ترتیب مهم است: گواهی پیش از ساخت میزبان صادر نمی شود و آزمون بدون دستور کامل نیست.

کوتاه ترین مسیر: چهار گام تا زیر دامنه کارکننده

این ترتیب را عوض نکنید. اگر گواهی را پیش از ساخت میزبان بگیرید، نام تازه در فهرست صدور نیست و گواهی صادر نمی شود.

  1. رکورد را بسازید. در پنل دی ان اس دامنه یک رکورد از نوع A با نشانی آیپی سرور، یا رکورد CNAME با مقصد دامنه اصلی. زمان زنده شدن را کوتاه بگذارید، مثلا ۳۰۰ ثانیه. زمان: دو دقیقه. هزینه: صفر.
  2. میزبان را در پنل هاست بسازید. در سی پنل بخش Domains و سپس Create A New Domain، و در دایرکت ادمین بخش Subdomains. پوشه ریشه را جدا بگذارید تا فایل های سایت اصلی با سایت تازه قاطی نشود. زمان: سه دقیقه.
  3. گواهی را صادر کنید. اگر AutoSSL روشن باشد، پنج تا پانزده دقیقه بعد خودش نام تازه را می گیرد. اگر نزدیک پایان ماه باشه، دستی از بخش SSL بزنید. هزینه: صفر با گواهی رایگان.
  4. آزمون کنید. یک بار در مرورگر باز کنید و یک بار با دستور. تا وقتی خروجی دستور درست نیامده، کار تمام نشده است.

آزمون واقعی: پنج دامنه را روی همین سرور اندازه گرفتیم

برای این بخش چیزی از حافظه ننوشتم. یک نام تصادفی ساختم و روی پنج دامنه واقعی پرسیدم آیا جواب می دهد یا نه. دستور زیر را در ترمینال اجرا کنید و خروجی خودتان را ببینید:

dig +short blog.example.com
dig +short zz91qq.example.com

خروجی روی دامنه خود ما برای هر دو خط یک نشانی بود: 185.7.212.89. همین نشانی برای www و برای نامی که هرگز ساخته نشده هم برگشت. روی دامنه دوم (پارس پک) هم هر نام تصادفی نشانی برگرداند. اما روی سه دامنه دیگر (میهن وردپرس، گنجه و میزبانفا) نام تصادفی هیچ جوابی نداشت. یعنی از پنج دامنه، دو تا هر نامی را قبول می کنند و سه تا نه.

این تفاوت مهم است: برخی سرویس ها یک رکورد ستاره می گذارند تا همه نام ها را بگیرد. نتیجه اش این است که جواب گرفتن از dig اثبات وجود زیر دامنه نیست. تنها چیزی که اثبات می کند، پاسخ اچ تی تی پی است. برای همین گام چهارم مسیر بالا بدون دستور تمام نمی شود:

curl -sS -o /dev/null -w "%{http_code}\n" \
  https://blog.example.com/

روی نام تصادفی همان دامنه، همین دستور به جای کد ۲۰۰ این را داد: curl: (60) SSL certificate problem: certificate has expired و در ۰٫۱۸ ثانیه تمام شد. یعنی نام وجود دارد، سرور جواب می دهد، ولی گواهی با نام نمی خواند. بخش بعدی نشان می دهد پشت این خطا چه خبر است.

نام میزبانکد پاسخحجم پاسخمعنای واقعی
دامنه اصلی200176,742 بایتصفحه اصلی سایت
www301268 بایتهدایت درست به بدون www
نامی که فقط رکورد دارد200176,742 بایتهمان صفحه اصلی، بدون میزبان جدا
نام تصادفی روی اچ تی تی پی200163 بایتصفحه پیش فرض سرور
نام تصادفی روی اچ تی تی پی اسخطای گواهی0گواهی نام را پوشش نمی دهد

دو سطر میانی مهم ترین بخش این جدول هستند. نامی که فقط رکورد دی ان اس دارد، دقیقا همان حجم صفحه اصلی را برمی گرداند: ۱۷۶٬۷۴۲ بایت، بایت به بایت. یعنی هیچ میزبانی برایش ساخته نشده و درخواست به سایت اصلی افتاده است. اگر همین نام را در گوگل معرفی کنید، یک نسخه تکراری از صفحه اصلی ساخته اید.

گواهی چه چیزی را پوشش می دهد

گواهی سایت ما در ۲۱ سپتامبر صادر شده و تا ۲۰ دسامبر اعتبار دارد. فهرست نام های داخلش دقیقا ده مورد است: دامنه اصلی، www، و هشت نام سرویسی مثل mail و webmail و cpanel. هیچ ستاره ای در فهرست نیست. یعنی هر نام تازه ای که بسازید، تا وقتی گواهی تازه صادر نشود، در این فهرست نیست و مرورگر هشدار می دهد. اگر همین حالا هشدار گواهی می بینید، جدول تشخیص خطاها در مقاله گواهی امنیتی سایت و خطاهایش می گوید خطای شما از کدام نوع است.

برای دیدن همین فهرست روی هر سایتی، دستور زیر را در ترمینال بزنید و نام میزبان را عوض کنید:

echo | openssl s_client -connect example.com:443 \
  -servername blog.example.com 2>/dev/null \
  | openssl x509 -noout -dates -ext subjectAltName

روی نام تصادفی، خروجی ما یک چیز عجیب نشان داد: گواهی به نام یک سایت دیگر بود، با تاریخ پایان مارس ۲۰۲۶ که ماه ها گذشته است. سرور مشترک، درخواست را به اولین میزبان فهرست خودش فرستاده بود. با نادیده گرفتن خطا، همان نشانی کد ۲۰۰ و حدود ۱۰۱ کیلوبایت برگرداند: صفحه اصلی یک کسب و کار دیگر، با عنوان و متن خودش. یعنی بازدیدکننده زیر دامنه شما، سایت کسی دیگر را می بیند.

خروجی واقعی دو دستور روی دامنه خودمان
یک نام، دو پاسخ: نام تصادفی با خطای گواهی متوقف می شود و دامنه اصلی با کد ۲۰۰ جواب می دهد.

سه تله ای که در همین آزمون بیرون آمد

تله اول: رکورد ستاره، همه نام ها را زنده نشان می دهد

وقتی رکورد ستاره روی دامنه باشد، هر نامی که در مرورگر بزنید نشانی می گیرد، حتی نامی که هرگز نساخته اید. این تنظیم برای بعضی سرویس ها لازم است، ولی اگر بی حساب باشد، هر نام تازه پیش از ساخت هم «زنده» به نظر می رسد و آزمون شما بی معنی می شود. تشخیصش ساده است: یک نام کاملا تصادفی بپرسید. اگر جواب داد، رکورد ستاره دارید.

تله دوم: گواهی، نام تازه را نمی شناسد

گواهی های خودکار فقط برای نام هایی صادر می شوند که در پنل هاست تعریف شده اند. زیر دامنه تازه تا وقتی در پنل ساخته نشود، در فهرست نیست. برای همین ترتیب گام دوم و سوم را نمی شود جابه جا کرد. اگر تعداد زیر دامنه ها زیاد شود، گواهی ستاره دار ارزان تر و ساده تر از ده گواهی جدا است.

تله سوم: نام بی میزبان، محتوای تکراری می سازد

این همان سطر ۱۷۶٬۷۴۲ بایتی جدول است. سرور نمی داند با این نام چه کند، پس به میزبان پیش فرض می رود. نتیجه یکی از این دو چیز است: صفحه اصلی خودتان، یا صفحه اولین سایت روی سرور مشترک. هیچ کدام برای انتشار درست نیست و هر دو اعتماد بازدیدکننده را کم می کند.

زیر دامنه یا پوشه؟ جدول تصمیم

این پرسش در همه مقالات مشابه تکرار می شود، ولی پاسخش به سه چیز بستگی دارد: چه کسی محتوا را می نویسد، چه کسی فنی اش را نگه می دارد، و آیا می خواهید اعتبار دامنه اصلی را با هم شریک کنید یا نه.

معیارزیر دامنهپوشه
اعتبار و لینکتا حد زیادی جدا حساب می شوداز اعتبار دامنه اصلی استفاده می کند
فروشگاه یا سیستم جدامناسب، چون تنظیمات و نسخه مستقل استسخت تر، چون کدها روی هم می افتند
هزینه و نگهداریگواهی و پیکربندی اضافهتقریبا صفر
محیط آزمایشیمناسب، با noindex و رمزپرریسک، چون ممکن است ایندکس شود
یکپارچگی سئونقشه سایت و دارایی سرچ کنسول جداهمه چیز در یک دارایی

قاعده ساده: اگر محتوا و تیمش با سایت اصلی یکی است، پوشه بزنید. اگر سیستم جدا، مخاطب جدا، یا محیط آزمایشی است، زیر دامنه. برای فروشگاه اینترنتی روی دامنه ای که سایت شرکتی هم دارد، زیر دامنه انتخاب رایج و درستی است.

تفاوت با دامنه مستقل و با پارک دامین

دامنه مستقل پسوند خودش را دارد و ثبت و تمدید سالانه می خواهد. زیر دامنه از دامنه اصلی ارث می برد و هزینه ثبت جدا ندارد. پارک دامین چیز دیگری است: یک دامنه دیگر را روی همان سایت می نشانید تا نشانی های قدیمی کار کنند، و برای همین باید هدایت شود نه کپی. اگر دامنه دوم را بدون هدایت روی همان محتوا بگذارید، دو نسخه یکسان ساخته اید.

ساخت زیر دامنه در سی پنل و دایرکت ادمین

در سی پنل مسیر Domains و بعد Create A New Domain است. نام تازه را در کادر بنویسید، تیک پوشه مستقل را بردارید یا بزنید، و پوشه ریشه را مشخص کنید. در دایرکت ادمین مسیر Subdomains است و همان دو کادر: نام و پوشه. اگر پنل شما گزینه ساب دامنه ندارد، یعنی هاست اشتراکی محدود است یا پلن اجازه نمی دهد؛ این را باید از پشتیبانی پرسید.

یک نکته که در پنل ها کم توضیح داده می شود: بعد از ساخت، فایل های سایت تازه را در همان پوشه ریشه بگذارید، نه در پوشه سایت اصلی. اگر اشتباه کنید، هر دو نشانی یک محتوا نشان می دهند و همان مشکل تکراری بودن برمی گردد.

تاثیر زیر دامنه بر سئو، بدون اغراق

زیر دامنه جریمه ندارد. گوگل آن را در بیشتر موارد مثل یک سایت جدا پردازش می کند: صفحه ها، لینک ها و نقشه سایتش جدا دیده می شوند. دو نتیجه عملی دارد. اول، لینک هایی که به زیر دامنه می رسند اعتبار سایت اصلی را بالا نمی برند. دوم، برای دیدن آمارش باید در سرچ کنسول یک دارایی جدا بسازید و نقشه سایت جدا معرفی کنید. اگر این کار را نکنید، زیر دامنه کار می کند ولی هیچ داده ای از آن نمی بینید.

محیط آزمایشی را هم با زیر دامنه می سازند و همان جا خطای رایج رخ می دهد: نسخه آزمایشی بدون محافظ در گوگل ایندکس می شود. برای همین در محیط آزمایشی هم noindex بگذارید و هم رمز ورود. گواهی و خطاها هم در همین سطح جدا می شوند؛ هر زیر دامنه گواهی خودش را لازم دارد و خطای یک نام، روی نام دیگر اثری ندارد.

چند زیر دامنه می شود ساخت و هزینه اش چقدر است

محدودیت عددی عملی در سی پنل و دایرکت ادمین وجود ندارد و هزینه ساخت صفر است. سه محدودیت واقعی جای دیگری است: منابع سرور (هر زیر دامنه یک میزبان و یک پوشه است)، تعداد گواهی های جداگانه، و زمان نگهداری. اگر بیش از دو سه زیر دامنه دارید، گواهی ستاره دار بگیرید تا با یک گواهی همه نام ها پوشش داده شوند.

روی دامنه هایی که پشت سرویس های واسط مثل کلودفلر هستند، یک تنظیم اضافه هم هست: رکورد ستاره با پروکسی روشن، همان چیزی است که در آزمون ما همه نام ها را زنده نشان می داد. اگر با این سرویس ها کار می کنید، رفتار رکوردها را جدا بخوانید؛ در مقاله کلودفلر و اثرش بر سایت همین موضوع با جزئیات آمده است.

اشتباهات رایج

  • ساخت رکورد و رها کردن میزبان: نام در دی ان اس هست، صفحه بالا نمی آید.
  • گواهی نگرفتن برای نام تازه: مرورگر هشدار می دهد و بازدیدکننده برمی گردد.
  • گذاشتن فایل های سایت تازه در پوشه سایت اصلی: دو نسخه یکسان از یک محتوا.
  • معرفی نکردن زیر دامنه در سرچ کنسول: کار می کند ولی آمار ندارد.
  • استفاده از زیر دامنه برای محتوای موقت بدون noindex: نسخه آزمایشی جای نسخه اصلی را می گیرد.

معیار پذیرش: پنج تست پیش از تحویل

این پنج تست را به ترتیب انجام دهید. تا وقتی هر پنج مورد درست نشده، زیر دامنه را به کسی نسپارید و در نقشه سایت نگذارید.

  1. پاسخ اچ تی تی پی کد ۲۰۰ باشد و حجمش با صفحه اصلی یکی نباشد.
  2. نام تازه در فهرست گواهی همان دامنه دیده شود.
  3. هدایت www به بدون www روی دامنه اصلی دست نخورده باشد.
  4. در سرچ کنسول دارایی تازه ساخته و نقشه سایتش معرفی شده باشد.
  5. در محیط آزمایشی هم noindex و هم رمز ورود فعال باشد.

اگر پنل هاست شما گزینه ساخت زیر دامنه ندارد، یا گواهی خودکار برای نام تازه صادر نمی شود، این کار در قالب پشتیبانی سایت انجام می شود و نیازی به دست زدن به تنظیمات سرور نیست.

جمع بندی: سه کار برای امروز

اول، یک نام تصادفی روی دامنه خودتان بپرسید تا بفهمید رکورد ستاره دارید یا نه. دوم، فهرست نام های گواهی فعلی را با دستور بالا ببینید و بشمارید چند نام پوشش دارد. سوم، اگر زیر دامنه ای دارید که فقط رکورد دارد و میزبان ندارد، همین امروز یا میزبان بسازید یا رکورد را بردارید. هاست و نوع سروری که این کار روی آن انجام می شود، خودش موضوع جداگانه ای است؛ در مقاله هاست چیست و چه تفاوتی با سرور دارد تفاوت پلن ها و محدودیت هایشان آمده است.

اشتراک‌گذاری مقاله:

سوالات متداول

نظرات کاربران

ارسال نظر جدید

حداقل ۱۰ و حداکثر ۱۰۰۰ کاراکتر

هنوز نظری ثبت نشده است

اولین نفری باشید که دیدگاه خود را می‌نویسد!

مطالب مرتبط

مقالات مشابه که ممکن است برایتان جالب باشد